ประตูเมืองทั้งแปดทิศ

#เวียงพะเยากับความสำคัญของประตูเมืองทั้งแปดทิศ ซึ่งแต่ละประตูมีชื่อเรียกกันมาตั้งแต่สมัยโบราณกาล
1.ประตูชัย อยู่ทิศอีสาน (ติดกับถนนสายพหลโยธินปัจจุบัน)
2.ประตูหอกลอง อยู่ทิศอุดร (สี่แยกหน้าโรงเรียนอนุบาลพะเยา)
3.ประตูเหล็ก อยู่ทิศพายัพ (ห้าแยกทางจะไปกว๊านพะเยา)
4.ประตูท่าหรือท่านาง อยู่ทิศประจิม (สามแยกใกล้กับร้านอาหารแสงจันทร์ในปัจจุบัน)
5.ประตูสลี อยู่ทิศหรดี (สามแยกใกล้ร้านไออันในปัจจุบัน)
6.ประตูปราสาท อยู่ทิศทักษิณ (สามแยกหน้าสำนักงานเทศบาลเมืองพะเยาปัจจุบัน)
7.ประตูแป้น อยู่ทิศอาคเนย์ ( ใกล้สามแยกหน้าโรงเรียนกวดวิชา)
8. ประตูปู่ยี่อยู่ทิศบูรพา (ร้านบ้านไม้วินเทจ)

#หมายเหตุ ขอเสนอความเห็น เมืองพะเยาได้กำหนดให้หนึ่งในแปดประตู “ประตูแป้น” เป็นประตูกาลกิณีเมือง ชาวเมืองพะเยาจะใช้ประตูนี้เป็นทางนำศพคนตายออกจากเมืองไปสู่ป่าช้านอกกำแพงเมือง ในอดีตช่วงปีพ.ศ. 2433 ได้เกิดโรคระบาดไข้ทรพิษในเมืองพะเยามีคนตายจำนวนมากช่วงระยะเวลาโรคระบาดเพียง 12 วันมีคนตายไปแล้วกว่า 70 คนและได้มีการลำเลียงศพออกจากเมืองในเวลากลางคืน และอีกเหตุการณ์หนึ่งคือ กรณีกบฏเงี้ยวก่อการจลาจลปล้นเมืองพะเยาในปีพ.ศ. 2445 ทางการได้จับกุมพวกกบฏและชาวพื้นเมืองที่ก่อความวุ่นวายนำไปประหารชีวิตนอกกำแพงเมืองที่ประตูแป้นแห่งนี้Crข้อมูลจาก:อาจารย์เกื้อพงษ์ ไชยดรุณ ถ้าประตูเมืองทั้ง 8 ด้านของพะเยาในอดีต ในแต่ละจุดน่าจะมีหลักจารึกชื่อประตูและความเป็นมา อาจจะทำเป็นป้ายหินศิลาทรายของพะเยา น่าจะเป็นแหล่งข้อมูลให้สำหรับคนรุ่นหลังได้ทราบ ว่าแต่ละประตูมีความเป็นมาอย่างไร